Δρ Ζαχαρίας Ζαχαρίου: Η Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κύπρου

02/09/2013

Ανοίγει επιτέλους τις πύλες τον φετινό Σεπτέμβριο η νεοσύστατη και πολυσυζητημένη ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Κύπρου. Ενόψει της έναρξης της λειτουργίας της, συναντήσαμε τον δρ Ζαχαρία Ζαχαρίου, διεθνούς φήμης καθηγητή και παιδοχειρουργό, ο οποίος έχει διοριστεί στη θέση του Αναπληρωτή Κοσμήτορα και Διευθυντή Σπουδών Φάσης ΙΙI. Μιλήσαμε μαζί του για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ιατρική σχολή και για το όραμα που κρύβεται πίσω από αυτή, αλλά και για την πολύ σημαντική συνεργασία του με το Υπουργείο Υγείας, η οποία έχει εξοικονομήσει στο κράτος 8 περίπου εκατομμύρια ευρώ.

Βιογραφικό
Ο δρ Ζαχαρίας Ζαχαρίου σπούδασε ιατρική στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης και στη συνέχεια έκανε την εκπαίδευσή του στη Γενική Χειρουργική και Χειρουργική Παίδων στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Χαϊδελβέργης, όπου έλαβε τις ειδικότητες του γενικού χειρουργού και του χειρουργού παίδων. Το 2003, διορίστηκε πρόεδρος και διευθυντής της Κλινικής Χειρουργικής Παίδων στο Πανεπιστήμιο της Βέρνης. Τα κύρια ερευνητικά του ενδιαφέροντα σήμερα αφορούν στη θεραπεία της κρυψορχίας σε σχέση με τα αποτελέσματα της χειρουργικής επέμβασης για τη γονιμότητα των αγοριών. Έχει δημοσιεύσει έναν σημαντικό αριθμό πρωτότυπων εργασιών στην ιατρική βιβλιογραφία, έχει εκδώσει 3 βιβλία, ορισμένα από τα οποία έχουν μεταφραστεί στα κινεζικά και στα ρωσικά και 4 CD/DVDsμε εφαρμογή νέων τεχνολογιών στην ιατρική εκπαίδευση. Είναι μέλος της συντακτικής επιτροπής των σημαντικότερων διεθνών περιοδικών παιδοχειρουργικής. Υπήρξε ένα από τα ιδρυτικά μέλη της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Χειρουργικής Παίδων (EUPSA), της οποίας προεδρεύει αυτή τη στιγμή, καθώς και ιδρυτικό μέλος του European Society of Paediatric Endoscopic Surgeons. Του έχουν απονεμηθεί διάφορες τιμητικές διακρίσεις και βραβεία, μεταξύ των οποίων ο τίτλος του Επίτιμου Διδάκτορα του Πανεπιστημίου Luliu Hatieganu, Cluj-Napoca της Ρουμανίας, για την συνεισφορά του στη δημιουργία της xειρουργικής παίδων στη χώρα. Έχει κηρυχτεί επίσης Επίτιμο Μέλος σε τέσσερις ιατρικούς συνδέσμους.

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ
Εισαγωγή φοιτητών
Η επιλογή των φοιτητών της ιατρικής σχολής θα γίνεται βάσειτων αποτελεσμάτων των Παγκύπριων Εξετάσεων για τα Ανώτερα και Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, όπως ισχύει και για τις υπόλοιπες σχολές  του Πανεπιστημίου Κύπρου. Εντούτοις, ιδιαιτερότητα αποτελεί η εισαγωγή των συνεντεύξεων στην όλη διαδικασία,που αποσκοπεί στη δημιουργία μιαςπρώτης  γνωριμίας με τους φοιτητές. Φέτος,η φάση των συνεντεύξεων δεν ήταν θεσμικά ενταγμένη στη διαδικασία επιλογής των εισακτέων φοιτητών, εντούτοις, όπως μας ανέφερε ο δρ Ζαχαρίου, πρόκειται για κάτι που αναμένεται να εφαρμοστεί από την επόμενη ακαδημαϊκή χρονιά.

Τη φετινή ακαδημαϊκή χρονιά θα φοιτήσουν στη σχολή 34 Κύπριοι φοιτητές και 4 Ελλαδίτες.

Προβληματισμοί για την επιτυχία της σχολής
Σε ερώτησή μας για το ποιες ήταν οι εντυπώσεις των καθηγητών από τις πρώτες επαφές με τους μελλοντικούς φοιτητές της ιατρικής σχολής, ο δρ Ζαχαρίου δήλωσε πολύ ικανοποιημένος από το επίπεδό τους, αναφέροντας ωστόσο και κάποιους προβληματισμούς που εντοπίστηκαν μεταξύ τωνφοιτητών. Αφενός, το γεγονός ότι πρόκειταιγια μια νεοσύστατη σχολή, αφετέρουη γενικότερη κατάσταση της οικονομίας και η δημόσια συζήτηση για τον προ-ϋπολογισμό των κρατικών πανεπιστημίων, δημιουργούν ένα αρνητικό κλίμα και μία ανασφάλεια γύρω από την επιτυχία του εγχειρήματος.

Παρόλ’ αυτά, το πανεπιστήμιο και οι καθηγητές θεωρούν την επιτυχία αυτή εξασφαλισμένη, καθώς οι προσπάθειες για ίδρυση της ιατρικής σχολής ξεκίνησαν πριν από πολλά χρόνια καιπλέον όλα είναι έτοιμα για την έναρξη και επιτυχή συνέχιση της λειτουργίαςτης. Επίσης, παρά τους ορισμένους ενδοιασμούς, οι περισσότεροι φοιτητέςέχουν εκφράσει την εμπιστοσύνη τους στο πανεπιστήμιο και τους μέλλοντες κα-θηγητές τους. «Για να βελτιώσουμετο σύστημα υγείας μας στην Κύπρο,θα πρέπει να βελτιώσουμε και την εκπαίδευση σε θέματα υγείας στη χώρα μας. Απαιτείται δηλαδή μια αυτονομία και οπωσδήποτε η ίδρυση μιας ιατρικής σχολής θα συνεισφέρει σημαντικά. Και επειδή θεωρώ χρέος του κάθε Κύπριου πολίτη να συμβάλει με τον τρόπο του στη βελτίωση της ποιότητας ζωής της κυπριακής κοινωνίας, έκρινα αναγκαίο, εφόσον το δικαιούμουν, να επιλέξωτην ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Κύπρου», ανέφερε στα Ιατρικά Νέα ο Αντρέας Ματθαίου, μαθητής της Γ’ λυκείου, ο οποίος εξασφάλισε γενικό βαθμό απολυτηρίου 20/20, θέση στην ιατρική σχολή του πανεπιστημίου Κύπρου αλλά και σε πανεπιστήμιο του εξωτερικού. «Ένα ξεκίνημα είναι πάντοτε δύσκολο. Ωστόσο, επειδήτο έχω μελετήσει, γνωρίζω ότι το ακαδημαϊκό προσωπικό της σχολής είναι πλήρως καταρτισμένο και ότι έχει αφιερωθεί πολύς χρόνος και δουλειά προκειμένου η ιατρική σχολή να επιτύχει το έργο της», πρόσθεσε.

Μοντέρνο σύστημα διδασκαλίας – καταξιωμένοι καθηγητές
Πέρα από τις εγγυήσειςποιότητας που προσφέρει το υψηλόεπίπεδο εκπαιδευτικού έργου που έχει επιδείξει μέχρι σήμερα το Πανεπιστήμιο Κύπρου, η ανταγωνιστικότητα της ιατρικής σχολής στηρίζεται σε στοιχεία όπως το σύγχρονο σύστημα διδασκαλίας που θα εφαρμόζει και το διεθνούς εμβέλειας ακαδημαϊκό προσωπικό της.

Το σύστημα διδασκαλίαςείναι,όπως μας εξήγησε ο δρΖαχαρίου, επηρεασμένο από την κεντροευρωπαϊκή κουλτούρα και σύμφωνα με αυτόοι φοιτητές ιατρικής διδάσκονται μαθήματα που εμπίπτουν στο πεδίο άλλων επιστημών (χημεία, βιολογία, φυσική κτλ) στο πλαίσιο ενός ειδικού προγράμματος, σχεδιασμένου αποκλειστικά για αυτούς. Δηλαδή, δεν επιλέγουν τα εν λόγω μαθήματααπό τα αντίστοιχα τμήματα, αλλά παρακολουθούν ειδικά μαθήματα που αφορούν τις εφαρμογές των επιστημών αυτών στην ιατρική. Πρόκειται, επομένως, για ένα πρόγραμμα σπουδών περισσότερο εφαρμοσμένο και λιγότερο θεωρητικό, που αποτελεί μείγμα του αγγλικού, του ελβετικού και του γερμανικούμοντέλου.

Ο σχεδιασμός του συστήματος σχετίζεται άμεσα και με την εμπειρία των δρ Ανδρέα Αδάμ και Ζαχαρία Ζαχαρίου, κοσμήτορα και αναπληρωτή κοσμήτορα/διευθυντή σπουδώνφάσης ΙΙI της σχολής, αντίστοιχα. Τόσο ο δρ Αδάμ όσο και ο δρ Ζαχαρίου,διαθέτουν πολυετή διδακτική εμπειρία σε αναγνωρισμένα πανεπιστήμια του εξωτερικού. Ο δρ Αδάμ διετέλεσε καθηγητής Επεμβατικής Ακτινολογίας στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου και διευθυντής των τμημάτων Ακτινολογίας, Πυρηνικής  Ιατρικής και Ιατρικής Φυ-σικής. Το 1992 αποτέλεσε τον πρώτο καθηγητή στην Ευρώπη που διορίστηκε σε έδρα επεμβατικής ακτινοβολίας. Ο δρ Ζαχαρίου υπήρξε καθηγητής και επισκέπτης καθηγητής σε διάφορα πανεπιστήμια, συμπεριλαμβανομένου του πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης, του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου στη Θεσσαλονίκη και πανεπιστημίων της Γαλλίας, της Ελβετίας, του Ιράν κ.ά.

Δομή  Προγράμματος Σπουδών
Το πρόγραμμα σπουδών θα είναι εξαετές και θα χωρίζεται σε τρεις φάσεις:
Κατά τη Φάση Ι  (ένα έτος προιατρικών σπουδών), οι φοιτητές θα διδάσκονται μαθήματα από τις βασικές επιστήμες που σχετίζονται με την ιατρική (φυσική, χημεία, βιολογία, ηθική, αγγλικά, μαθηματικά, στατιστική, ψυχολογία). 

Η Φάση ΙΙ, (δυο έτη), θα περιλαμβάνει κλινικές ασκήσεις/σενάρια καθώς και άμεση επαφή των φοιτητών με ασθενείς και θα συνδυάζει τις βασικές κλινικές και γενικές  δεξιότητες με τις βασικές αρχές μελέτης και ανάλυσης της συμπεριφοράς που θα διδάσκονται κατά τις Φάσεις Ι και ΙΙ. Κατά τη φάση αυτή οι φοιτητές θα διδάσκονται τις βασικές ιατρικές επιστήμες, όπως η ανατομία/ιστολογία, η φυσιολογία, η φαρμακολογία, η βιοχημεία, η παθολογική ανατομική και η ανάλυση συμπεριφορών. Η διδασκαλία θα είναι επικεντρωμένη σε κλινικές περιπτώ-σεις που θα παρουσιάζονται από το κλινικό ιατρικό προσωπικό, έτσι ώστε να είναι η μάθηση άμεσα σχετιζόμενη με την εξάσκηση της ιατρικής και όχι απλώς θεωρητική.

Η Φάση ΙΙΙ (τρία έτη) αποτελεί τα λεγόμενα κλινικά χρόνια και θα περιλαμβάνει την πραγματοποίηση απευθείας κλινικών εξετάσεων, διαγνώσεων και θεραπειών από τους φοιτητές, κυρίως στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας αλλά και σε άλλα ιατρικά κέντρα.

Η γλώσσα διδασκαλίας θα είναιπρος το παρόν η ελληνική, ωστόσο, όπως μας ανέφερε ο δρ Ζαχαρίου, στόχος είναι να εισαχθεί στο μέλλον και αντίστοιχο πρόγραμμα στην αγγλική γλώσσα, οι φοιτητές του οποίου θα καταβάλλουν στο πανεπιστήμιο δίδακτρα.

Διορισμός διδακτικού προσωπικού
Ο διορισμός του διδακτικού προσωπικού δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί, ωστόσο οι κενές θέσεις του μόνιμου προσωπικού θα καλύπτονται αρχικά από επισκέπτες καθηγητές. Αυτή τη στιγμή, πέρα από τον περιορισμένο προϋπολογισμό του πανεπιστημίου, σχετικό περιορισμό αποτελεί, σύμφωνα με τον δρ Ζαχαρίου, και το γεγονός ότι η γλώσσα διδασκαλίας είναι η ελληνική. Η εισαγωγή του αγγλικού προγράμματος αναμένεται, συνεπώς, να προσελκύσει περισσότερουςκαθηγητές που να πληρούν τα κριτήριαδιορισμού που έχουν θεσπιστεί από το πανεπιστήμιο.

Συνεργασίες με νοσοκομεία
Όπως μας ανέφερε ο δρ Ζαχαρίου, το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει ήδη συνάψει συμφωνία με το Υπουργείο Υγείας για συνεργασία με τα κρατικά νοσοκομεία, ενώ ειδική επιτροπή που αποτελείται από εννέα διευθυντές κλινικών από το ΓΝ Λευκωσίας και το Μακάρειο Νοσοκομείο, με επικεφαλής τον ίδιο, έχει αναλάβει την οργάνωση της Φάσης ΙΙΙ (κλινικών ετών).

Συνεργασία με Υπουργείο Παιδείας
Τον Μάρτιο του 2012, το Υπουργείο Υγείας διόρισε τον δρ Ζαχαρίου Σύμ-βουλο Παιδοχειρουργικήςστο Μακάρειο Νοσοκομείο, εξουσιοδοτώνταςτον να πραγματοποιεί πολύπλοκες χειρουργικές επεμβάσεις σε παιδιά. Το 2012 διενεργήθηκαν από τον δρ Ζαχαρίου επεμβάσεις σε 52 παιδιά, τα οποία υπό κανονικές συνθήκες θα παραπέμπονταν στο εξωτερικό. Ως αποτέλεσμα, οι δαπάνες που διατίθεντο από το κράτος για τα περιστατικά αυτά, μειώθηκαν κατά 8 περίπου εκατομμύρια ευρώ.

Πέρα από τα οικονομικά οφέλη, το πρόγραμμα αποσκοπεί στην αναβάθμιση της ιατρικής περίθαλψηςστην Κύπρο, καθώς οι γιατροί έχουνπλέον την ευκαιρία να εκπαιδευτούν στην αντιμετώπιση περιστατικών, ταοποία παλαιότερα δεν αναλάμβαναν.Πρόθεση του υπουργού υγείας είναι,όπως μας δήλωσε ο δρ Ζαχαρίου, το συγκεκριμένο πρόγραμμα να παραμείνει ενεργό. 

Επιμέλεια: Παναγιώτα Χριστοδούλου

Send to Facebook Tweet This Share